‘Krabbels en klodders’ van een onbekende Voorburger

Onlangs stond op een avond van de Historische Vereniging Voorburg een tot nu toe onbekende Voorburger in het middelpunt van de belangstelling: Frans Brouwer. In het diepste geheim schreef en tekende hij vanaf april 1944 tot en met de bevrijding een uniek beeldverhaal over het laatste jaar van de bezetting. En hij deed dit vanuit zijn huis in Voorburg. Na vele omzwervingen is dit unieke document, bestaande uit 33 getekende brieven van twee pagina’s, nu eindelijk uitgegeven in boekvorm, een langgekoesterde wens van Frans Brouwer, die het helaas niet heeft mogen meemaken.

Frans Brouwer wordt in 1906 op Sumatra geboren en verhuist in 1922 voorgoed naar Nederland om een technische opleiding te volgen. Zoals veel van zijn familieleden is ook Frans artistiek aangelegd. In de jaren dertig volgt hij een opleiding Tekenen en schilderen aan de Haagse Kunstacademie, waar hij zijn latere vrouw Ans Mol ontmoet. In 1938 trouwen ze en gaan wonen in de Perkstraat (Nu Jacques Perkstraat) te Voorburg. Daarvoor woonde hij met zijn ouders aan de Van Arembergelaan. 

Als elektrotechnisch tekenaar werkt hij bij Siemens in Den Haag. Hier maakt hij voor zover bekend een eerste ironisch beeldverslag van een personeelsuitje. Ook van zijn huwelijksreis met Ans maakt hij een uitvoerig verslag in woord en vooral in beeld. Zijn tekentalent wordt gekenmerkt door een enorme precisie, een scherp oog voor detail en een ongelooflijk scherp gevoel voor humor. En dan, in de laatste oorlogsjaren, volgen de ‘stripbrieven’, die hij zelf een naam geeft: ‘Krabbels en Klodders in bezettingstijd’.
In 1947 stuurt Frans zijn manuscript naar het NIOD , het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie. Zijn grootste wens is dat het wordt uitgegeven, maar daarvoor is de tijd nog niet rijp. Wanneer hij het manuscript een aantal jaren later terugvraagt, krijgt hij een persoonlijke brief van Dr. Lou de Jong die o.a. schrijft:

“.. Ik behoef U wel nauwelijks te verzekeren, dat wij Uw werk van unieke waarde achten. …..…Ik ken geen werkstuk, dat geslaagder is dan het Uwe en dat betere voorbeelden bevat van onvervalste humor in bezettingstijd “

Na de oorlog doet Frans weinig meer met zijn talent. Hij werkt bij het Dr.Neherlaboratorium in Leidschendam. Door eEen steeds toenemende rugpijn wordt zijn kenmerkende humordoet een steeds grotere aanslag op zijn humeur en creativiteit. steeds meer vergezeld van nukkigheid en driftbuien. Wel maakt hij nog reizen met Ans, naar Oostenrijk. In 1952 maakt hij een laatste uitvoerig beeldverslag van een van die reizen. Frans overlijdt in 19631964. En het manuscript verdwijnt in de boekenkast.

Maar uiteindelijk, 65 jaar na de bevrijding, krijgt het werk van Frans Brouwer, dankzij de onaflatende pogingen van de familie, dan toch eindelijk de aandacht die het verdient: het manuscript ‘“Krabbels en Klodders in bezettingstijd’ is integraal opgenomen in het boek ‘Bezetting in Beeld, Het beeldverhaal van Frans Brouwer 1944-1945’, geschreven door Paul van der Heyden Heijden en Kees Ribbens en uitgegeven bij Matrijs. Naast het manuscript bevat het boek ook een biografie van Frans Brouwer, een beknopt historisch overzicht van de Tweede Wereldoorlog, een striphistorische analyse van Brouwers bijzondere werk en een uitgebreide begrippenlijst. En voortbordurend op het manuscript is er zelfs een (reizende) tentoonstelling gemaakt die onder andere te zien was in het Bevrijdingsmuseum in Groesbeek en in Nationaal Monument Kamp Vught.
De prijs van het boek bedraagt €19,95 (excl. verzendkosten) en is verkrijgbaar bij de Historische Vereniging Voorburg (….)

Ledenavond groot succes

De ledenavond van 24 november 2011 was een groot succes. Bijna 100 aanwezigen werden geteld. Tijdens de avond werd het nieuwe tijdschrift gepresenteerd: De verdwenen middenstand in de 'vergeten driehoek' van Voorburg-West. Over dit nieuwe boek is ook een artikel verschenen in het AD - editie Den Haag, Klik hier voor een link naar dit artikel.

Nadat de tijdschriften aan de auteurs werden uitgereikt, konden de aanwezige leden en geinterviewden hun exemplaar in ontvangst nemen.

Na de pauze stond de lezing Bezetting in Beeld - het beeldverhaal van Frans Brouwer op het programma. een uiterst boeiend verhaal over voorburger Frans Brouwer die een getekend dagboek over de laatste oorlogsjaren heeft bijgehouden. Dit dagboek is ook in druk verschenen. Via ons secretariaat kunt u een exemplaar bestellen. De kosten hiervan bedragen 20 euro (excl. verzendkosten).

Open Monumentendag 2012

Op 12 september 2012 is weer de Open monumentendag.

De HVV zal zoals altijd, aanwezig zijn op het plein voor de oude kerk. U bent van harte welkom